Eerste Herziening 2022

Met nieuwe energie bouwen aan de stad van morgen

Economische ontwikkeling Pagina 49

Economische ontwikkeling

Beleidskaders, -monitors en wetgeving

Dit taakveld betreft het versterken van de economische bedrijvigheid door:

Het versterken van relevante sectoren zoals Maritiem, maakindustrie, Toerisme en Life Sciences & Health;

Stimulering van (samenwerkings-)projecten van onderzoeksinstellingen en bedrijven en versterken van de economische structuur gericht op de transitiepaden digitaal, circulair, energie;

Samenwerking met bedrijfsleven en kennis- en onderzoeksinstellingen en het ontwikkelen van stedelijke en wijkgerichte economische programma's;

Werken aan een toekomstbestendige arbeidsmarkt door uitwerken human capital. Inzet op Leer Werk Akkoorden (LWA), aantrekken en behouden van talent zijn hier onder meer onderdeel van;

Ontwikkelen van een aantrekkelijke stad en vestigingsklimaat.

De economische impact van de coronacrisis voor de economie van Rijnmond valt mee in vergelijking met de eerste verwachtingen en ook ten opzichte van andere regio's. In 2020 was de economische krimp -2,4% van het bbp. In 2021 is de economie van de Rotterdamse regio hersteld met een groei van ongeveer 2%. Deze groei is iets sterker dan het landelijk gemiddelde (4,8%). Voor 2022 wordt een groei verwacht van 3,5%. Al zijn er nog veel onzekerheden als de Oekraïne oorlog. Aandacht blijft nodig voor die sectoren die de hardste klappen hebben gehad zoals horeca en retail waar veel bedrijven kampen met een hoge schuldenlast.
We blijven onder de vlag van de herstel- en vernieuwingsagenda inzetten op een toekomstbestendige economie die digitaal, duurzaam en circulair is en op een innovatief hoogwaardig vestigingsklimaat in samenwerking met het bedrijfsleven, kennis- en onderwijsinstellingen en andere overheden. 

De komende jaren wordt gewerkt aan herstel en vernieuwing van de Rotterdamse economie aan de hand van zes sporen: 
1.    Human Capital: naar een toekomstbestendige arbeidsmarkt;
2.    Brede sectorstructuur: naar een veerkrachtige en weerbare economie;
3.    Versnelling transitiepaden digitaal, energie en circulair: naar vernieuwing van de economie;
4.    Aantrekkingskracht stad: herstellen van de ontmoetingsfunctie en stimuleren van de bezoekerseconomie;
5.    Ondernemerschap en innovatie ecosysteem: herstellen en versnellen van de vernieuwing van de economie;
6.    Dienstverlening en launching customer: gemeentelijke dienstverlening en rol als leading en launching customer.
 
Onder de vlag van de herstel- en vernieuwingsagenda zijn in 2022 o.a. onderstaande activiteiten op korte en middellange termijn verder gebracht

  1. Het opzetten van de Uitvoeringsorganisatie Vitale Kerngebieden als opvolging van de Taskforce Retail Rotterdam en intensivering van de samenwerking aan vitale kerngebieden op de locaties waar detailhandel dominant aanwezig is door stakeholders in de betreffende gebieden (‘gouden driehoek’) en tussen onderdelen van het concern; 
  2. Snelle actuele en gerichte communicatie voor ondernemers op www.Ondernemen010.nl; Inrichting van een Coronaloket als één-ingangsprincipe voor ondernemers; 
  3. Intensivering van de inzet op de Erasmus MC Campus als aanjager van het Life Science & Health (LS&H) cluster;
  4. Versterking en uitvoering van het programma Rotterdam Digitaal door o.a. 
    a. Doorontwikkeling van het Chief Digital Office; 
    b. Uitvoering programma Voorbeeldstad in de digitale wereld
    c. Faciliteren en versnellen van de uitrol glasvezel en 5G in Rotterdam;
  5. Faciliteren van herstel van de aantrekkingskracht van de stad onder meer door uitbreiding van terrassen in de stad te faciliteren en het uitvoeren van een promotiecampagne gericht op regionale en landelijke bezoekers;
  6. Op verzoek van de gemeente heeft Rotterdam Partners een International advisoryboard bij elkaar gebracht om de stad te adviseren over de toekomst van beurzen en congressen. De aanbevelingen worden verwerkt in een nieuwe stedelijke aanpak.  

De Herstel- en vernieuwingsagenda is een adaptieve agenda wat betekent dat de koers en maatregelen bijgestuurd kunnen worden afhankelijk van de ontwikkelingen in de economie en de voortgang en impact van de maatregelen. Medio 2021 is de eerste monitor van de Herstel- en vernieuwingsagenda verschenen en in juni 2021 in de gemeenteraad behandeld. De monitor stelt dat, op basis van de impact op Rotterdam, in samenhang met de al genomen maatregelen de huidige koers en maatregelen uit de agenda bijdragen aan het pad van herstel en vernieuwing. De zes sporen zijn de goede aandachtsgebieden, omdat ze gezamenlijk het palet van (extra) maatschappelijke behoefte aan ondersteuning afdekken en ze ook aansluiten bij de voor corona al genomen maatregelen. Op basis van de analyse van de maatregelen en de impact van de coronacrisis is er blijvende aandacht onder andere nodig voor de beschikbaarheid en ontwikkeling van human capital, de financiële positie van ondernemers in sectoren zoals retail en horeca en de vernieuwing van de economie.
 

Wat willen we bereiken

Wat gaan we daar voor doen

Prestatie indicatoren
Prestatie-indicatoren 201820192020202120222023
Transformatie kantoren: het (laten) transformeren en/of onttrekken van tenminste 180.000 m2 bruto vloeroppervlak uit de voorraad kantoren in Rotterdam gedurende de periode van 1 januari 2018 tot 1 november 2021 Streefwaarde (ultimo) > 45.000 m2 > 90.000 m2 > 135.000 m2 > 180.000 m2**    

Realisatie

cumulatief

45.000 m2

102.500
m2

159.000 m2 289.000 m2 (tm Q1 2021)    
Transformeren van winkels: 4 pilot-gebieden waarvan 3 transformatie gebieden  (10 panden per jaar voor een periode van 3 jaar, totaal 90)  Streefwaarde 30 30 30      

Realisatie

cumulatief

n.v.t.

69 168 nog niet bekend *    
Verduurzaming Kantoren Streefwaarde            
Realisatie n.v.t.          
Economische Clusterontwikkeling: investeringen, FTE, nieuwe vestigers door inzet fondsmiddelen en inzet van de gemeente Streefwaarde         € 700 mln investeringen / 2000 FTE / 50 nieuwe vestigers additioneel  

Realisatie

cumulatief

n.v.t.

€ 247 mln uitgelokte investeringen  1586 FTE
156 vestigers

€ 607 mln uitgelokte investeringen 2000 FTE
175 vestigers  

€ 758,3 mln investeringen / 3616 FTE / 207 nieuwe vestigers additioneel (t/m Q2 2021)

   
MKB RNE proof: In deze collegeperiode worden er  minimaal 5000 MKB'ers gesproken, waarbij de mogelijkheden van de nieuwe economie voor hun bedrijfsvoering worden belicht Streefwaarde         5.000  

Realisatie

cumulatief

185 779 1.516  2.269 (tm Q2 2021)    
 

Toelichting indicatoren

Transformatie kantoren
Uit de Basisregistratie Adressen en Gebouwen blijkt dat de voorraad kantoren jaarlijks krimpt. De transformatie zet fors door. Hierin speelt ook mee dat de formele transformatiedatum bij grote complexe projecten vaak later is dan de opleveringsdatum. Er is inmiddels ook nieuwbouw gepland in het centrum. Veelal gaat het om herontwikkeling van bestaande kantoorgebouwen. Door de covid-epidemie is er vertraging en uitstel ontstaan bij deze projecten.

De collegetarget van > 180.000 m2 transformatie kantoren is ruimschoots behaald.

 

Transformatie winkels
De pilots transformatie voor winkels zijn in januari 2021 afgelopen. Om die reden zijn er geen nieuwe cijfers beschikbaar.

De collegetarget van 90 transformaties gedurende deze collegeperiode is ruimschoots behaald.


Verduurzaming Kantoren
Verduurzaming van Rotterdamse kantoren om in 2022 tenminste te voldoen aan Energielabel C: na het
inventariseren van de huidige energielabels starten we een campagne richting eigenaren om ze bewust te maken van hun verantwoordelijkheid in deze verbeteringsopgave zodat ze stappen gaan ondernemen hierin:

  • Op basis van de verduurzaming intentie in het Convenant Kantoren Transformatie onderzoeken we binnen de prioritaire concentratiegebieden met de eigenaren welke actie nodig zijn om deze intenties uit te voeren en maken we afspraken hierover;
  • De Pilot WKO (Warmte koude opslag) in het Rotterdam Central District is gerealiseerd in 2020. In een tijdlijn zijn voor de verschillende gebouwen de momenten opgenomen waarop deze eigenaren kunnen instappen in de aansluiting op het WKO systeem. Voor de gebouwen Delftse Poort en het nieuw te bouwen Treehouse wordt de aansluiting uitgewerkt.       

 

Economische clusterontwikkeling
Bovenstaande cijfers zijn tot stand gekomen door uitgelokte private investeringen in de clusters om een versnellingsimpuls te geven naar een nieuwe economie, waarbij de gemeente samenwerkt met onder meer Innovation Quarter en Rotterdam Partners.

Ondanks de coronacrisis zijn er door beide partijen stevige resultaten behaald. Hierdoor hebben we eind 2020 de beoogde resultaten al gehaald. Uiteraard heeft dit alles te maken met de sterke groei van onze economie van de afgelopen jaren. Hoe de economie zich dit en volgend jaar ontwikkelt is nog uiterst onzeker.

 

MKB RNE proof maken
Inmiddels zijn we medio vorig jaar met onze partners met het programma MKB010>>Next gestart. Door te inspireren-informeren- activeren willen we MKB-bedrijven bereiken teneinde ze te stimuleren om digitaal, duurzaam en circulair te ondernemen. Samen met onze partners zorgen we dat aanwezige kennis, middelen en netwerken zo laagdrempelig mogelijk worden aangeboden om het Rotterdamse MKB vooruit te helpen. Het programma is als gevolg van corona later gestart en ook als gevolg van corona blijft het zaak om goed te peilen waar ondernemers op dit moment behoefte aan hebben. Kwaliteit gaat daarbij boven kwantiteit. In het najaar starten enkele nieuwe programma’s om ondernemers te faciliteren in hun transitieopgave.

Wat kost het

Overzicht van baten en lasten Economische ontwikkelingRealisatie
2021
Begroting
2022
Raming
2023
Raming
2024
Raming
2025
Raming
2026
Baten exclusief reserves2403500000

Bijdragen rijk en medeoverheden 320 350 0 0 0 0
Overige opbrengsten derden 70 0 0 0 0 0
Overige baten -150 0 0 0 0 0
Lasten exclusief reserves11.85016.20510.1296.1706.1706.151

Apparaatslasten 3.733 4.180 4.180 4.177 4.177 4.159
Inhuur -3 142 142 140 140 140
Overige apparaatslasten 50 107 107 107 107 107
Personeel 3.686 3.931 3.931 3.931 3.931 3.912
Intern resultaat 1.237 955 643 643 643 643
Intern resultaat 1.237 955 643 643 643 643
Programmalasten 6.880 11.070 5.306 1.350 1.350 1.350
Inkopen en uitbestede werkzaamheden 4.299 9.118 4.744 788 788 788
Overige programmalasten 0 0 0 0 0 0
Subsidies en inkomensoverdrachten 2.580 1.952 562 562 562 562
Saldo voor vpb en reserveringen -11.610 -15.855 -10.129 -6.170 -6.170 -6.151
Saldo voor reserveringen -11.610 -15.855 -10.129 -6.170 -6.170 -6.151
Reserves1.8021.5080000

Onttrekking reserves 1.802 1.508 0 0 0 0
Saldo -9.808 -14.348 -10.129 -6.170 -6.170 -6.151

Financiële bijstellingen

Bijstellingen Economische ontwikkelingBegroting 2022Raming
2023
Raming
2024
Raming
2025
Raming
2026
Oorspronkelijke begroting 2022 -14.120 -9.948 -6.151 -6.151 -6.151
Bijstellingen Eerste Herziening 2022 -228 -181 -19 -19 0
Bestemmingsreserve Cofinanciering Europese subsidies Reserves 0 0 0 0 0
Bestemmingsreserve Energietransitie Reserves 0 0 0 0 0
Technische wijzigingen Technische wijzigingen -228 -181 -19 -19 0
Begroting na wijzigingen -14.348 -10.129 -6.170 -6.170 -6.151

Toelichting financiële bijstellingen

Bestemmingsreserve Cofinanciering Europese subsidies
De kosten voor de Europees Fonds voor Regionale Ontwikkelingen (EFRO) subsidie van het programma Rotterdam The Hague Innovation Airport worden conform de beschikking naar beneden bijgesteld. De lasten en de onttrekking aan de Bestemmingsreserve Cofinanciering Europese subsidies worden in 2022 met € 23 naar beneden bijgesteld.

 

Bestemmingsreserve Energietransitie
Het uitvoeringsplan Energietransitie is geactualiseerd in 2022. Een aantal wijzigingen betreft het doorschuiven van projectbudgetten uit 2021 voor onder andere Up! Rotterdam, Bleekaarde en Selectieve Plastic Extractie. De lasten en de onttrekking aan de bestemmingsreserve Energietransitie worden in 2022 met € 285 naar boven bijgesteld.

 

Technische wijzigingen
Op het taakveld Economische ontwikkeling hebben zich diverse technische wijzigingen voorgedaan (- € 228 in 2022 aflopend tot - € 19 in 2025).

De grootste wijzigingen zijn neutrale budgetverschuivingen binnen programma Economische zaken (- € 333 in 2022), overheveling apparaatslasten (inhuur) naar programmalasten (- € 96 in 2022 en 2023), budgetoverheveling materiaal budget vanuit programma Overhead (- € 66 in 2022 en 2023), budgetoverheveling naar programma Cultuur, sport en recreatie voor Stadscultuurprogramma Binnenstad (€ 100 in 2022) en subsidie Vereniging Verenigd Schouwburgplein (€ 30 in 2022), budgetoverheveling vanuit programma Beheer van de Stad (- € 13 in 2022) en diverse kleine technische wijzigingen (€ 150 in 2022  tot - € 19 in 2023 tot 2025).

Omschrijving taakveld

Dit taakveld betreft het versterken van de economische bedrijvigheid door:

  • Het versterken van relevante sectoren zoals Maritiem, maakindustrie, Toerisme en Life Sciences & Health;
  • Stimulering van (samenwerkings-)projecten van onderzoeksinstellingen en bedrijven en versterken van de economische structuur gericht op de transitiepaden digitaal, circulair, energie;
  • Samenwerking met bedrijfsleven en kennis- en onderzoeksinstellingen en het ontwikkelen van stedelijke en wijkgerichte economische programma's;
  • Werken aan een toekomstbestendige arbeidsmarkt door uitwerken human capital agenda. Inzet op LWA, aantrekken en behouden van talent zijn hier onder meer onderdeel van;
  • Ontwikkelen van een aantrekkelijke stad en vestigingsklimaat.